ਸੁਖਬੀਰ

ਸੁਖਬੀਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇੱਕ ਬਹੁਪੱਖੀ ਰਚਨਾਕਾਰ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਵਿਤਾ, ਨਾਵਲ, ਕਹਾਣੀ, ਨਿਬੰਧ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਜੁਲਾਈ 1925 ਈ. ਵਿਚ ਸ. ਮਨਸ਼ਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਸੁਖਬੀਰ ਦੇ ਪਿਤਾ ਧਾਰਮਿਕ ਬਿਰਤੀ ਵਾਲੇ ਇਨਸਾਨ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਸੁਖਬੀਰ ਦੀ ਸਖ਼ਸ਼ੀਅਤ 'ਤੇ ਵੀ ਪਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਬੀਰਮਪੁਰ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਮੁੰਬਾਈ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉੱਥੋਂ ਹੀ ਕੀਤੀ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਲਹਿਰ ਵਿਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਨੇ ਬਲਬੀਰ ਤੋਂ ਸੁਖਬੀਰ ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛਾਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕ਼ਲਮੀ ਨਾਂ ਸੁਖਬੀਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।  ਇਸ ਤੋਂ ਅਗਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ ਐਮ. ਏ. ਵਿਚ ਉਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲਿਸਟ ਸਨ।

 ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਜੀਵਨ ਸਮਾਜਿਕ, ਰੋਮਾਂਚਕ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦੇ ਸੰਯੋਗ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਆਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ ਪੈੜਾ, ਨੈਣ-ਨਕ਼ਸ਼, ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਰਾਤ, ਲਫ਼ਜ਼ ਤੇ ਲੀਕਾਂ, ਲਹੂ ਲਿਬੜੇ ਪੈਰ ਅਤੇ ਸਿਰਨਾਵਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਸੁਖਬੀਰ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦੇਣ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਕਾਵਿਕ ਲੇਖ-ਚਿੱਤਰ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਾਵਲ, ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਸੁਖਬੀਰ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਨੁਭਵ ਦੀ ਬੇਹਤਰੀਨ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਸੀ। ਉਹ ਪ੍ਰਤੀਕਾਂ ਅਤੇ ਚਿੰਤਨ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਸੰਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਤਰਲ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਰੋਜ਼ਮਰਰਾ ਜੀਵਨ, ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਵਾਦਾਂ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

                22 ਫ਼ਰਵਰੀ 2012 ਈ. ਵਿਚ ਸੁਖਬੀਰ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਆਖ ਗਏ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਨਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਸੁਖਬੀਰ ਦੀਆਂ ਅਣਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਲਿਖਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।