ہدایت اللہ

ہدائتلا پنجابی ساہت دے انھیویں سدی دے پرسدھّ کویاں وچ سن۔ انھا دا جنم 1838 ئی. وچ لاہور دی چابک سوار گلی دے اک مغل گھرانے وچ ہویا۔ پیشے وجوں اہ درزی دا کمّ کردے سن، پر انھاں دی اسل پچھان سی انھاں دی شائری، جس نے پنجابی، اردو اتے فارسی ساہت نوں امیر کیتا۔ اہ استاد ولی الاہ سجن دے شاگرد بنے ۔ ولی الاہ نے ہدائتلا نوں نا سرف شائری دیاں باریکیاں سکھائیاں، سگوں سوفیانا رنگ وچّ رنگیاں گہریاں بھاوناواں نوں شبداں وچّ ڈھالن دی کلا وی سکھائی۔ اہ گرو-شش پرمپرا ہدائتلا دی شائری دی نینہ بنی، جس وچّ جیون دی سادگی اتے روہانیئت دا سمیل سی۔
ہدائتلا دی شائری اکّ اجہی سریلی تسویر ہے، جس وچّ اشک دی اگّ، ورہا دا درد اتے ربی ملن دی امید رنگ بھردے ہن۔ انھاں نے سیہرفیاں، اک باراں ماہ، کافی، دوہڑے تے بینتاں دی رچنا کیتی۔ اس توں الاوا اہناں نے ہیر نوں سبھ توں پہلا سمپادت کیتا اتے ہیر دی مول رچنا وچ وادھا وی کیتا۔ انھاں نے فارسی بھاشا وچ وی اک دیوان پرکاشت کیتا ہویا سی۔
انھاں دی کوتا وچّ پریم سبھ توں وڈا کیندر بندو بنیا۔ پر اہ پریم سرف سریرک نہیں، بلکِ آتمک تے اندرونی انبھواں نال جڑیا ہویا ہے۔ اہ آپنی اندرلی کشمکش نوں سدھے-سادھے شبداں وچّ ساہمنے رکھدے ہن، جس کرکے اہناں دی کوتا لوکاں دے دل نوں چھوہ جاندی ہے۔
اجّ ہدائتلا دا نام اہناں کویاں وچّ شامل ہے جو بھاویں جنتک پدھر ‘تے بہت پرسدھّ نہیں رہے، پر جنھاں دی کوتا پنجابی ساہت دے ادھئینکاراں اتے پریمیاں لئی اک کیمتی خزانا ہے۔ ہدائت الا دا دیہانت 12 جنوری 1929 ئی. ہویا سی۔